Μια αγάπη που τελείωσε πριν σβήσει

Από την πρώτη κιόλας λέξη, το τραγούδι δημιουργεί μια εικόνα τόσο απλή όσο και δυνατή: δύο άνθρωποι περπατούν παράλληλα.

Βρίσκονται ίσως κοντά. Μπορεί ακόμη να σκέφτονται ο ένας τον άλλον. Μπορεί να θυμούνται όλα όσα έζησαν. Όμως οι δρόμοι τους δεν ενώνονται πια.

Αυτή είναι και η μεγάλη τραγωδία του τραγουδιού. Δεν περιγράφει έναν έρωτα που έσβησε φυσικά με το πέρασμα του χρόνου. Περιγράφει μια σχέση που οι ίδιοι οι άνθρωποι κατέστρεψαν ενώ το συναίσθημα εξακολουθούσε να είναι δυνατό.

Το νόημα του «Παράλληλα»

Η λέξη «παράλληλα» γίνεται η μεγάλη μεταφορά ολόκληρου του τραγουδιού.

Στη γεωμετρία, δύο παράλληλες γραμμές μπορούν να προχωρούν για πάντα προς την ίδια κατεύθυνση χωρίς ποτέ να συναντηθούν. Κάπως έτσι παρουσιάζονται και οι δύο άνθρωποι του τραγουδιού. Συνεχίζουν να υπάρχουν στον ίδιο κόσμο, κουβαλώντας τις ίδιες αναμνήσεις, αλλά η κοινή τους πορεία έχει πλέον τελειώσει.

Δεν υπάρχει εδώ η εύκολη εξήγηση της προδοσίας ή ενός τρίτου προσώπου. Το τραγούδι μιλά για κάτι ίσως πιο ανθρώπινο: για μια σχέση που καταστράφηκε από λάθη, πείσμα, εγωισμό και μια δύσκολη στιγμή που κανείς από τους δύο δεν κατάφερε να διαχειριστεί.

«Ήταν μια αγάπη δυνατή»

Η καρδιά του τραγουδιού βρίσκεται στην παραδοχή πως η σχέση δεν ήταν επιφανειακή.

Ήταν μια μεγάλη αγάπη. Και ακριβώς γι’ αυτό η απώλεια γίνεται ακόμη πιο οδυνηρή. Οι δύο άνθρωποι δεν απομακρύνθηκαν επειδή δεν ένιωθαν. Απομακρύνθηκαν ενώ ένιωθαν ακόμη.

Ο στίχος που μιλά για τη δύσκολη στιγμή περιγράφει εκείνη τη λεπτή ισορροπία πάνω στην οποία μπορούν να κριθούν ολόκληρες σχέσεις. Μερικές φορές χρειάζεται μία μόνο σύγκρουση, μια λάθος κουβέντα ή μια στιγμή υπερβολικού εγωισμού για να γκρεμιστεί κάτι που χτιζόταν χρόνια.

Και όταν αργότερα περάσει ο θυμός, μένει μόνο η ερώτηση: άξιζε πραγματικά να τελειώσει;

Η πιο σκληρή παραδοχή

Το τραγούδι δεν προσπαθεί να επιρρίψει την ευθύνη μόνο στη μία πλευρά. Αντίθετα, χρησιμοποιεί το πρώτο πληθυντικό.

Εμείς την παρατήσαμε. Εμείς πέσαμε πάνω της. Εμείς τη διαλύσαμε.

Αυτή η συλλογική παραδοχή κάνει το «Παράλληλα» διαφορετικό από πολλά τραγούδια χωρισμού. Δεν υπάρχει ένας αθώος και ένας ένοχος. Υπάρχουν δύο άνθρωποι που αναγνωρίζουν, έστω και αργά, πως συμμετείχαν και οι δύο στην καταστροφή μιας μεγάλης αγάπης.

Δύο σώματα άδεια

Στο δεύτερο μέρος του τραγουδιού η εικόνα γίνεται ακόμη πιο σκοτεινή. Οι δύο άνθρωποι παρομοιάζονται με φωτιές που αργοσβήνουν.

Δεν υπάρχει πια η φλόγα που κάποτε τους ένωνε. Υπάρχει μόνο η αργή εξάντληση ενός συναισθήματος που δεν βρήκε τρόπο να σωθεί.

Και ίσως αυτή να είναι η πιο πικρή πλευρά ενός χωρισμού: όχι ότι σταματάς ξαφνικά να αγαπάς, αλλά ότι πρέπει να μάθεις να ζεις χωρίς έναν άνθρωπο που εξακολουθεί να υπάρχει μέσα σου.

Η ερμηνεία του Νότη Σφακιανάκη

Ο Νότης Σφακιανάκης δίνει στο τραγούδι μια ερμηνεία που κινείται ανάμεσα στο παράπονο και στην παραδοχή. Η χαρακτηριστική, βαθιά φωνή του δεν παρουσιάζει απλώς έναν εγκαταλειμμένο άνθρωπο· παρουσιάζει κάποιον που γνωρίζει πως έχει και ο ίδιος ευθύνη για όσα χάθηκαν.

Η ερμηνεία δεν χρειάζεται υπερβολική δραματοποίηση. Το βάρος βρίσκεται στις ίδιες τις λέξεις και κυρίως στην επανάληψη της λέξης «παράλληλα», η οποία κάθε φορά ακούγεται σχεδόν σαν τελεσίδικη απόφαση.

Οι δημιουργοί του τραγουδιού

Οι στίχοι του Σπύρου Γιατρά χρησιμοποιούν απλές, καθημερινές λέξεις, αλλά δημιουργούν εικόνες που μένουν εύκολα στη μνήμη.

Η μουσική του Αλέκου Χρυσοβέργη ενισχύει τη μελαγχολική ατμόσφαιρα και αφήνει αρκετό χώρο στην ερμηνεία, ώστε κάθε επανάληψη του ρεφρέν να ακούγεται πιο βαριά από την προηγούμενη.

Στοιχεία τραγουδιού

Τίτλος: Παράλληλα
Ερμηνεία: Νότης Σφακιανάκης
Στίχοι: Σπύρος Γιατράς
Μουσική: Αλέκος Χρυσοβέργης
Δίσκος: Οι Νότες Είναι 7ψυχες
Έτος κυκλοφορίας: 1998
Είδος: Ελληνικό λαϊκό τραγούδι

Ακούστε το τραγούδι
Οι στίχοι

Παράλληλα περπατάμε παράλληλα
κι όλα είναι ακατάλληλα
για να σμίξουμε πάλι
παράλληλα σαν φονιάδες σκοτώσαμε
την αγάπη που νιώσαμε
γιατί ήταν μεγάλη

Ήταν μια αγάπη δυνατή
όμως στη δύσκολη στιγμή
την παρατήσαμε
χωρίς αιτία κι αφορμή
πέσαμε πάνω σαν τρελοί
και τη διαλύσαμε

Παράλληλα περπατάμε παράλληλα
και στο ίδιο κατάλυμα
δεν θα ζούμε τα βράδια

Παράλληλα περπατάμε παράλληλα
και στο ίδιο κατάλυμα
δεν θα ζούμε τα βράδια
παράλληλα σαν φωτιές αργοσβήνουμε
και στο τέλος θα μείνουμε
δύο σώματα άδεια

Ήταν μια αγάπη δυνατή
όμως στη δύσκολη στιγμή
την παρατήσαμε
χωρίς αιτία κι αφορμή
πέσαμε πάνω σαν τρελοί
και τη διαλύσαμε

Ήταν μια αγάπη δυνατή
όμως στη δύσκολη στιγμή
την παρατήσαμε
χωρίς αιτία κι αφορμή
πέσαμε πάνω σαν τρελοί
και τη διαλύσαμε

Παράλληλα περπατάμε παράλληλα
κι όλα είναι ακατάλληλα
για να σμίζουμε πάλι