Μιά παντρεμένη αγαπώ: Νίκος Ξυλούρης

2017-12-07

Μπαλάντα

Συντάκτης: Ζεχερλής Μιχάλης
Χρον. Αναγ. (3')

Λίγοι ξέρουν ότι στην πραγματικότητα ο γνήσιος αρχικός στίχος δεν ήταν καν "Φιλεντέμ" αλλά "Φίλε Εντέμ". Το τραγούδι ήταν η αγωνιώδης επίκληση των Χριστιανών στον Τούρκο Αγά Εντέμ, που εξόντωνε άλλοτε με δυσβάστακτη φορολογία κι άλλοτε με διωγμούς τις φαμίλιες τους. Την δεκαετία του 1930 -που o Κεμάλ καιo Βενιζέλος πάσχιζαν να θέσουν τις βάσεις της ελληνοτουρκικής φιλίας- το τραγούδι ακουγότανε στη Σμύρνη και στην Πόλη. Ένα πλοίο με Τούρκους ναύτες που έδεσε στο λιμάνι του Ρεθύμνου, το έφερε στην Κρήτη. Ο Στέλιος Φουσταλιέρης -από τους τελευταίους πια πρωτομάστορες της κρητικής μουσικής που χάθηκαν- έπεισε τους Τούρκους ναυτικούς να το μουρμουράνε συνεχώς, μέχρι να πιάσει το σκοπό και να τον αναπαράγει με το μπουλγαρί του. Έπειτα του έφτιαξε λόγια ταιριαστά με τον Τούρκικο αμανέ.

⚊ Οι γνήσιοι στίχοι του Τραγουδιού:

Μια Τουρκοπούλα στο τζαμί πάει να προσκυνήσει, γιαλελέλι, τοάδες κάνει στο θεό για ν' αλλαξοπιστήσει.

Φίλε Edem , ωχ αμάν, αμάν.

Τουρκοπούλα, ο φερετζές σου κρύβει μέσα τσ' ομορφιές σου, κρύβει μέσα τσ' ομορφιές σου, Τουρκοπούλα, ο φερετζές σου.

Μια Τουρκοπούλα στο τζαμί, "Αλλάχ, Αλλάχ" φωνάζει, γιαλελέλι, Κι όταν θα πει το "μπιρ Αλλάχ" μεσ' στην καρδιά με σφάζει.

Φίλε Edem , ωχ, αμάν, αμάν.

Σημείωση:

Τα νεότερα χρόνια, το τραγούδι άλλαξε μορφή με τους στίχους του Νίκου Ξυλούρη κι έγινε πια το γνωστό «Μια παντρεμένη αγαπώ...».

Ακούστε το τραγούδι

⚊ Μία παντρεμένη αγαπώ

* Οι στίχοι παραλλαγμένοι όπως τους τραγούδησε ο Νίκος Ξυλούρης.

μια παντρεμενη αγαπω θεος να την φωτισει μωρο μουμια παντρεμενη αγαπω θεος να την φωτισει μορω μουτον αντρα της να απαρνηθεικαι'μενα ν'αγαπησειτον αντρα της να απαρνηθεικαι'μενα ν'αγαπησειφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο τσι'αμαν αμανφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο τσι'αμαν αμανασπρα ροδα στην αυλη σουπως κοιμασε μοναχη σουπως κοιμασε μοναχη σουασπρα ροδα στην αυλη σουφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο τσι'αμαν αμανφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο τσι'αμαν αμανμια παντρεμενη αγαπω εχει και δυο παιδακιαγι'αλλα γι'αλλαμια παντρεμενη αγαπω εχει και δυο παιδακιαγι'αλλα γι'αλλατο ενα απαστελνω για νεροτ'αλλο για ξυλαρακιατο ενα απαστελνω για νεροτ'αλλο για ξυλαρακιαφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο τσι'αμαν αμανφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο τσι'αμαν αμανασπρα ροδα και μεγαλαβρε πως κοιμασε διχως αντραπως κοιμασε διχως αντραασπρα ροδα και μεγαλαφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο κι'αμαν αμανφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο κι'αμαν αμανφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο κι'αμαν αμανφιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ φιλεντεμ ο κι'αμαν αμαν